I „TransEtno – promocja dziedzictwa kulturowego polsko-słowackiego pogranicza” (1 luty 2017 – 31 stycznia 2018)

1 lutego 2017 Regionalny Ośrodek Kultury w Bielsku-Białej razem ze słowackim partnerem (Oravské kultúrne stredisko v Dolnom Kubíne) przystąpili do realizacji mikroprojektu „TransEtno – promocja dziedzictwa kulturowego polsko-słowackiego pogranicza”, współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Program Interreg V-A Polska – Słowacja 2014–2020.

Głównym celem naszych działań było spopularyzowanie i upowszechnienie polskiej i słowackiej kultury ludowej po obu stronach granicy, a co za tym idzie transgraniczna integracja, wymiana doświadczeń, wzmocnienie relacji. Bardzo zależało nam na uświadomieniu mieszkańcom pogranicza wagi tradycji, oswojeniu z jej obliczem i zmianie w stereotypowym myśleniu o dziedzictwie kulturowym. Słowem: pokazaniu siły i wartości tkwiących w kulturze ludowej mogącej integrować narody, angażować lokalnych twórców, etnografów, antropologów, socjologów, animatorów oraz zrzeszać miłośników z całego terenu Euroregionu Beskidy. A wszystko to przy użyciu zarówno tradycyjnych (album, przewodnik książkowy), jak i nowoczesnych (strona internetowa, aplikacja mobilna, koncerty online na żywo) narzędzi.

Trwający od lutego 2017 r. do stycznia 2018 r. mikroprojekt obejmował takie działania jak: publikacja albumu poświęconego jednej z największych imprez folklorystycznych na świecie – Tygodniowi Kultury Beskidzkiej; stworzenie transgranicznej strony internetowej www.transetno.eu; wydanie przewodnika książkowego „Na szlakach tradycji” wraz z aplikacją mobilną na smartfony o tej samej nazwie oraz rejestracja filmowa dziewięciu koncertów 54. Tygodnia Kultury Beskidzkiej (w Żywcu i Wiśle) z transmisją do Internetu.

Wszystkie zadania realizowane były przez polsko-słowacki personel: pracowników partnerskich instytucji, zewnętrznych ekspertów (informatyków, grafików, fotografów, filmowców, redaktorów) i wolontariuszy z terenów po obu stronach granicy. Warto dodać, że w prace związane usieciowieniem kultury zaangażowana została młodzież i studenci z Polski i Słowacji, co pozwoliło uobecnić tę grupę w działaniach partnerskich instytucji i uczynić ją współodpowiedzialną za promocję i zachowanie dziedzictwa kulturowego pogranicza. Adresatami mikroprojektu są z kolei mieszkańcy polsko-słowackiego pogranicza, jak również innych regionów Polski, a nawet krajów. Chcieliśmy zainteresować kulturą ludową Polski i Słowacji, zachęcić do turystycznych przyjazdów do Euroregionu Beskidy – zwiedzania muzeów, skansenów, izb twórczych i regionalnych etc., a także czynnego uczestnictwa w imprezach folklorystycznych jak największą grupę odbiorców.

II „TransEtno – spotkania z tradycją polsko-słowackiego pogranicza” (2019 – 2020)